5. ÜNİTE DEĞERLENDİRME SORULARI
Etkileşimli görünüm
1. İslam sanatının merkezinde yer alan ve "Allah'ın birliği/tekliği" anlamına gelen, sanat eserlerinde de her şeyin sonunda O'na (C.C.) açılan bir pencere olarak tasarlanmasını sağlayan temel ilke aşağıdakilerden hangisidir?
A) İşlevsellik
B) Tevhit
C) Tekâmül
D) Ahlak
2. Yaratıklarına biçim veren, onları en güzel surette tasvir eden ve İslam sanatçısına estetik anlayışta ilham kaynağı olan Esma-i Hüsna ismi aşağıdakilerden hangisidir?
A) El-Bari
B) El-Bedi
C) El-Latif
D) El-Musavvir
3. İslam sanatında canlıların birebir taklidinden kaçınılarak onların özünün ve estetik değerinin geometrik veya stilize formlarla ifade edilmesine ne ad verilir?
A) Soyutlama / Üsluplaştırma
B) Natüralizm
C) Realizm
D) Akademizm
4. İslam kültüründe Yüce Kitabımız Kur'an-ı Kerim'in kelimelerini en güzel, kurallı ve estetik bir şekilde harmanlayarak yazma sanatına ne ad verilir?
A) Tezhip
B) Hüsn-i Hat
C) Ebru
D) Minyatür
5. İslam medeniyetinde ibadet mekânı olmasının yanı sıra ilim, eğitim, istişare ve sosyal hayatın merkezinde yer alan ilk örnekleri Mescid-i Nebevi ile şekillenen yapı türü aşağıdakilerden hangisidir?
A) Medrese
B) Külliye
C) Mescit / Cami
D) Kervansaray
6. İslam kültür ve medeniyetinde ezan, ilahi, mevlit gibi formlarla dinî hayatın içinde yer alan ve tasavvufi düşüncede ilahi aşkın ifadesi olarak görülen sanat dalı hangisidir?
A) Heykel
B) Dramatik Tiyatro
C) Opera
D) Musiki
7. İslam edebiyatında Hz. Muhammed'i (s.a.v.) övmek, O'na olan sevgiyi ve saygıyı dile getirmek amacıyla yazılan şiir türüne ne ad verilir?
A) Naat
B) Gazel
C) Mersiye
D) Kasîde
8. "Örneksiz, eşsiz ve benzersiz yaratan, kâinattaki harikulade düzenin ve estetik çeşitliliğin kaynağı" anlamına gelen Esma-i Hüsna ismi aşağıdakilerden hangisidir?
A) El-Bari
B) El-Latif
C) El-Bedi
D) El-Kuddus
9. İslam sanatında bir eserin sadece göze hitap etmesiyle kalmayıp aynı zamanda pratik bir amaca hizmet etmesi, topluma ve hayata katkı sunması hangi ilkeyle ifade edilir?
A) Tekâmül
B) İşlevsellik
C) Tevhit
D) Soyutlama
10. İslam sanatlarının yüzyıllar boyunca birikimli bir şekilde üstüne koyarak gelişmesi, geçmiş nesillerin mirasını alıp daha mükemmele ulaştırması hangi ilkeyle açıklanır?
A) Tevhit
B) Soyutlama
C) İşlevsellik
D) Tekâmül
Cevap Anahtarı ve Açıklamalar
1. B) Tevhit
• Açıklama: Correct! Tevhit, İslam sanatının en temel ve kurucu ilkesidir; her şeyin bir olan Allah'a (c.c.) işaret ettiği düşüncesini yansıtır.
2. D) El-Musavvir
• Açıklama: Correct! El-Musavvir, varlıklara şekil ve suret veren, onları en güzel biçimde tasvir eden demektir.
3. A) Soyutlama / Üsluplaştırma
• Açıklama: Correct! Soyutlama ve üsluplaştırma, doğadaki nesneleri doğrudan taklit etmek yerine onların özünü ve estetiğini stilize etme yöntemidir.
4. B) Hüsn-i Hat
• Açıklama: Correct! Hüsn-i hat, "güzel yazı" anlamına gelir ve Kur'an-ı Kerim'in yazılmasıyla en yüksek seviyesine ulaşmıştır.
5. C) Mescit / Cami
• Açıklama: Correct! Mescit ve camiler, İslam şehirlerinde hayatın merkezini oluşturan ilk ve en önemli yapılardır.
6. D) Musiki
• Açıklama: Correct! Musiki, İslam medeniyetinde gerek cami ve tekke musiki formlarıyla gerekse şifahanelerde tedavi aracı olarak önemli bir yere sahiptir.
7. A) Naat
• Açıklama: Correct! Naat, Hz. Peygamber'in övgüsüne ve sevgisine yer veren özel edebî şiir türüdür.
8. C) El-Bedi
• Açıklama: Correct! El-Bedi, benzersiz ve eşsiz güzellikte yaratan demektir; "bedii" (estetik/sanatsal) kelimesi de buradan türetilmiştir.
9. B) İşlevsellik
• Açıklama: Correct! İşlevsellik, İslam sanatında estetiğin pratik fayda ve kullanım kolaylığı ile buluşmasını sağlar.
10. D) Tekâmül
• Açıklama: Correct! Tekâmül, sanatın birikimle olgunlaşarak zamanla en kusursuz haline evrilmesini ifade eder.